Sint-Vincentius in Ekeren zet bewoner centraal

Het woon- en zorgcentrum Sint-Vincentius in Ekeren onderging de laatste jaren een gedaanteverandering. De eerste fase van de nieuwbouw staat er sinds eind vorig jaar, in een tweede fase wordt ook de rest van het complex vervangen. De bedoeling: de ouderen die er verblijven een zorgeloze oude dag bezorgen.

Het eerste deel van het Ekerse project bestond uit 86 kamers, waarvan 20 voor patiënten met dementie. Het bestaande centrum bleef daarbij grotendeels behouden en de bewoners zijn ondertussen van dat deel naar de nieuwe vleugel verhuisd. Nu kan dus ook het oorspronkelijke gebouw tegen de grond om plaats te maken voor nieuwbouw, waarschijnlijk in 2018-2019. Dan stijgt het totaal tot 108 woonzorgbedden, 20 assistentiewoningen en een dagverblijf voor zo’n vijftien personen. Het nieuwe volume zal ook een cafetaria, commerciële ruimtes en kine- en ergolokalen huisvesten.

 

Accentkleur per verdieping

De ontwerpers streefden naar een concept dat de bewoners uit hun eigen kamer lokt. Ze zorgden voor veel mogelijkheden tot sociaal contact, zowel binnen als buiten. “Zo zijn er verschillende rusthoeken, bijvoorbeeld op kruispunten van de gangen of bij de verpleegposten. Het personeel kan dan makkelijk toezicht houden. Per verdieping krijgen twee leefgroepen een specifieke accentkleur in de dagzaal, zoals groen, rood of oranje, die ook terugkomt in de stoelstoffen, de deuren, de badkamers en de kasten,” zegt Hilde Van Bouwel, interieurarchitect bij de Jongh-Bierwerts.

“Daarnaast komen de basismaterialen voor kasten, keukens en balies terug op elke verdieping. Voor de vloeren kozen we voor zachte pvc-bekleding, met een tegelprint in de gangen en een huiselijker houtmotief in de kamers. We kozen ook voor een verschillende kleur bij de sanitaire toestellen en de achterwand, om visueel een duidelijk onderscheid te maken.”

Een aantal bestaande meubelstukken uit het oude gebouw maakten mee de verhuisbeweging naar het nieuwe volume. Bij de afbraak zullen de architecten ook nog enkele ornamenten recupereren, zoals verlichtingsarmaturen en arduinen gedenkstenen. Die integratie moet de bewoners een houvast bieden in een nieuwe leefomgeving.

Een uitdaging voor de architecten: de grootkeuken en personeelsrefter moesten volledig ondergronds. “Niet evident voor het personeel,” zegt Pieter Bierwerts, zaakvoerder bij de Jongh-Bierwerts architecten. “Maar we voorzagen een lange lichtstraat aan beide kanten en hebben de keuken aangekleed alsof het bovengronds is. En we horen dat het personeel tevreden is.”

 

Technieken

De architecten opteerden voor een condenserende gasinstallatie op het dak, aangevuld met zonneboilers voor het SWW. Regenwater wordt gerecupereerd voor het gemeenschappelijke sanitair, extensieve groendaken reflecteren de zonnewarmte en geven de bewoners op hogere verdiepingen een mooi uitzicht. Voor ventilatie werd het een systeem D, maar de bewoners krijgen wel de vrijheid om hun raam op kipstand te zetten. Ook in de leefruimtes kunnen de ramen gewoon open. Die ramen kregen ook screens om oververhitting tegen te gaan.

 

Tuin geeft rust

De gevel van Sint-Vincentius pronkt met rood-bruin verlijmd metselwerk, gecombineerd met architectonisch wit beton om de leefruimtes te markeren. De assistentiewoningen zullen visueel één gebouw vormen met de rest van het woonzorgcentrum, al zijn ze apart toegankelijk vanaf het centrum van Ekeren. De hoofdingang van Sint-Vincentius ligt aan de andere kant van het domein, aan de tuinzijde.

Die tuin hebben de architecten uitgerust met kunstgras om de onderhoudskost te beperken. Binnen en buiten staan wel mobiele plantenbakken en moestuinen om de bewoners creatief te laten werken. De afdeling voor senioren met dementie heeft ook een afgesloten tuin met een aantal afgeschermde hoekjes en een overdekt terras. “Dat creëert verschillende sferen, geeft de bewoners de mogelijkheid om wat te dwalen over de paadjes en geeft ze een gevoel van rust. Als afscheiding kozen de ontwerpers voor geschrankte houten latten, zodat het personeel ook doorheen de afscheiding kan zien of er een bewoners gevallen is of een probleem heeft”, zegt Van Bouwel.

 

 

 

Bouwpartners:

 Architect  de Jongh-Bierwerts-architecten  Brasschaat
 Studiebureau stabiliteit  Studiebureel M. Brosens  Brecht
 Studiebureau technieken  Studieburo Herelixka nv  's Gravenwezel
 Algemene aannemer  DCA nv  Beerse
 Meubilair  Crea-Decor  Beringen
 Veiligheidscoördinatie  VEBOCO bvba  Kapellen
 EPB-verslaggever  Energicon  Essen